Bộ trưởng Hoàng Tuấn Anh: Có thể nói, năm 2012, mặc dù đất nước ta phải đối mặt với nhiều khó khăn, kinh tế toàn cầu suy giảm, nhưng dưới sự lãnh đạo toàn diện của Đảng, sự chỉ đạo, điều hành quyết liệt của Chính phủ, cả nước đã nỗ lực vượt qua những thách thức, phát triển bền vững với những thành tựu quan trọng về kinh tế, văn hóa, xã hội, quốc phòng – an ninh. Trong thành tích chung đó, có đóng góp của ngành Văn hóa, Thể thao và Du lịch.
Cùng với lĩnh vực Văn hóa, Gia đình và Thể thao, ngành Du lịch trong năm qua đã có những tăng trưởng đáng khích lệ, được Đảng , Chính phủ đánh giá là điểm sáng trong bối cảnh kinh tế trong nước và thế giới khó khăn. Năm 2012, toàn ngành đón 6,847 triệu lượt khách quốc tế, tăng 13,8%, phục vụ 32,5 triệu lượt khách nội địa, tăng 8%, tổng thu từ khách du lịch đạt 160 nghìn tỉ đồng, tăng 23% so với năm 2011. Năm 2012 cũng là năm đầu tiên triển khai thực hiện “Chiến lược Phát triển du lịch Việt Nam đến năm 2020, tầm nhìn 2030”, toàn ngành đưa vào sử dụng biểu tượng và thông điệp mới “Việt Nam – Vẻ đẹp bất tận”; Vịnh Hạ Long đã chính thức trở thành một trong bảy Kỳ quan thiên nhiên mới của thế giới- mở ra một bước đột phá xây dựng thương hiệu du lịch quốc gia. Những nhiệm vụ đột phá nhằm xây dựng môi trường du lịch an toàn- văn minh-lịch sự do Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đề xuất đã được các địa phương hưởng ứng mạnh mẽ; cơ sở vật chất và dịch vụ du lịch được đầu tư và tăng cường đáng kể, công tác quản lý Nhà nước về Du lịch được chú trọng. Lần đầu tiên, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đã tổ chức diễn đàn đối thoại giữa các cơ quan quản lý Nhà nước với các doanh nghiệp du lịch. Những thành tựu của ngành Du lịch đã đóng góp quan trọng đối với sự phát triển kinh tế-xã hội của đất nước, tạo thêm nhiều việc làm cho nhân dân, góp phần thay đổi cơ cấu kinh tế theo hướng tăng tỷ trọng dịch vụ.
Bên cạnh những thành tích mà ngành Du lịch đạt được, còn điều gì Bộ trưởng băn khoăn, trăn trở?
Bộ trưởng Hoàng Tuấn Anh: Nhìn lại 1 năm qua, thành tựu mà chúng ta đạt được là cơ bản, đáng khích lệ, nhưng, cũng như nhiều ngành khác, ngành Du lịch không tránh khỏi những hạn chế. Cái chính là chúng ta cần nhìn thẳng vào những hạn chế, yếu kém để có biện pháp khắc phục, sửa chữa. Ngành Du lịch vẫn chưa có được những sản phẩm du lịch đặc thù, mang đậm bản sắc dân tộc, chất lượng sản phẩm du lịch chưa cao. Công tác thanh tra, kiểm tra các điểm đến du lịch chưa được thực hiện thường xuyên và hiệu quả; tình trạng chèo kéo, lừa đảo du khách nhất là ở những địa bàn du lịch trọng điểm còn diễn ra…
Những hạn chế đó có nhiều nguyên nhân, và thực tế không chỉ diễn ra trong 1 vài năm. Trong đó, có nguyên nhân là sự vào cuộc của các cấp ủy, chính quyền không ít địa phương chưa thực sự quyết liệt. Bộ máy quản lý Nhà nước về Du lịch ở một số tỉnh, thành chưa được củng cố, còn hạn chế về chuyên môn. Công tác quản lý Nhà nước về Du lịch ở Trung ương còn thụ động, chưa sát với thực tiễn; một số quy định, chế tài chậm được ban hành. Đây là những hạn chế mà tôi mong rằng trong năm 2013, ngành Du lịch sẽ nỗ lực khắc phục.
Cùng với những thuận lợi, dự báo năm 2013, tình hình kinh tế thế giới có nhiều diễn biến khó lường, trong nước, nền kinh tế còn khó khăn. Điều đó đòi hỏi toàn ngành Du lịch phải nỗ lực như thế nào để hoàn thành nhiệm vụ công tác năm 2013, thưa Bộ trưởng?
Bộ trưởng Hoàng Tuấn Anh: Một trong những thuận lợi cơ bản mà ngành Du lịch nhận được đó là sự quan tâm của Đảng, Nhà nước. Phát biểu tại phiên bế mạc Hội nghị lần thứ 6 BCH TƯ Đảng khóa XI, Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng đã khẳng định “ưu tiên đầu tư phát triển nông nghiệp và du lịch”. “Chiến lược phát triển du lịch Việt Nam đến năm 2020, tầm nhìn 2030” được ban hành nhận được sự quan tâm của các cấp, các ngành và địa phương. Bên cạnh đó, ổn định về chính trị của đất nước, xu hướng tăng trưởng của du lịch quốc tế sẽ tiếp tục thúc đẩy sự phát triển của ngành Du lịch Việt Nam.
Tuy nhiên, năm 2013, tình hình kinh tế trong và ngoài nước sẽ còn có nhiều diễn biến khó lường, khó khăn, đòi hỏi toàn ngành phải tập trung, bám sát mục tiêu, yêu cầu đặt ra của “Chiến lược Phát triển du lịch Việt Nam đến năm 2020, tầm nhìn 2030”, nâng cao tính chuyên nghiệp, tăng cường sản phẩm du lịch có chất lượng cao, có thương hiệu, mang đậm bản sắc văn hóa dân tộc, cạnh tranh được với các nước trong khu vực và thế giới.
Để thực hiện được những mục tiêu đó, trong năm 2013, ngành Du lịch cần phải tập trung làm chuyển biến mạnh mẽ về chất lượng hoạt động dịch vụ, đổi mới và nâng cao chất lượng phục vụ, xây dựng môi trường du lịch thực sự văn minh, thân thiện, tăng cường sự quản lý Nhà nước đối với hoạt động du lịch.
Tập trung quy hoạch cơ sở hạ tầng du lịch đạt chuẩn, hướng tới những sản phẩm du lịch độc đáo theo vùng, miền, trên cơ sở tận dụng triệt để ưu đãi của thiên nhiên, vốn văn hóa. Công tác xúc tiến, quảng bá Du lịch Việt Nam cần gắn với logo và slogan mới. Tập trung xây dựng thương hiệu du lịch quốc gia gắn với di sản, trong đó nổi bật là Kỳ quan thiên nhiên mới của thế giới Vịnh Hạ Long. Chú trọng phát triển du lịch biển, đảo có sức hấp dẫn, thu hút nhiều hơn du khách quốc tế và khách nội địa. Một số loại hình du lịch khác như du lịch sinh thái, du lịch MICE… cần được tiếp tục đầu tư, nghiên cứu để tạo ra những sản phẩm du lịch độc đáo, có giá trị gia tăng cao. Đặc biệt, cần phát huy thế mạnh và tăng cường liên kết giữa các vùng, miền, địa phương, tổ chức tốt Năm Du lịch quốc gia vùng đồng bằng sông Hồng- Hải Phòng 2013 chủ đề “Văn minh sông Hồng”.
Nâng cao chất lượng sản phẩm du lịch cũng đồng nghĩa với yêu cầu lớn đặt ra cho công tác đào tạo và phát triển nguồn nhân lực. Đó là đảm bảo về chất lượng đào tạo; cân đối giữa cung và cầu, phân bổ giữa các vùng, miền; nâng cao trình độ và đa dạng hóa loại hình đào tạo, đáp ứng yêu cầu hội nhập quốc tế sâu rộng. Phấn đấu nâng cao chất lượng và số lượng đội ngũ hướng dẫn viên, thuyết minh viên du lịch.
Vậy, công tác quản lý Nhà nước cần đẩy mạnh như thế nào, thưa Bộ trưởng?
Bộ trưởng Hoàng Tuấn Anh: Đối với quản lý Nhà nước, ngành cần tiếp tục hoàn thiện và đổi mới về thể chế, đảm bảo cơ chế, chính sách thông thoáng cho doanh nghiệp. Đẩy mạnh việc phân cấp và nâng cao năng lực cơ quan quản lý Nhà nước về Du lịch từ Trung ương đến địa phương, nhất là cán bộ quản lý du lịch ở địa phương … v.v… Cần có sự phối hợp, liên kết chặt chẽ giữa ngành Du lịch với các ngành khác như Giao thông, Công Thương, Tài chính, Công an, Biên phòng, Hải quan. Đẩy mạnh nghiên cứu, ứng dụng khoa học, công nghệ, nhất là nghiên cứu ứng dụng trong thống kê du lịch và xúc tiến quảng bá. Mở rộng hợp tác quốc tế, liên kết trong phát triển du lịch và đào tạo du lịch. Chú trọng công tác bảo vệ môi trường trên nguyên tắc phát triển du lịch phải gắn với bảo tồn các giá trị văn hóa, tài nguyên; triển khai có hiệu quả kế hoạch quốc gia về ứng phó với biến đổi khí hậu trong lĩnh vực du lịch.
Tăng cường thanh tra, kiểm tra, chấn chỉnh triệt để nạn chèo kéo, đeo bám, lừa đảo du khách nhất là ở những địa bàn du lịch trọng điểm; hoàn thành chỉ tiêu xây dựng nhà vệ sinh công cộng đạt chuẩn trên toàn quốc; đẩy mạnh giám sát chất lượng sản phẩm và dịch vụ nhằm bảo vệ môi trường du lịch trong sạch, an toàn, giữ gìn môi trường sinh thái, đáp ứng yêu cầu phát triển bền vững.
Ngoài các giải pháp đó, cán bộ toàn ngành Du lịch cần quán triệt sâu sắc tinh thần các nghị quyết của BCH T.Ư Đảng; bám sát và thực hiện có hiệu quả Nghị quyết của Chính phủ về những giải pháp chỉ đạo, điều hành thực hiện kế hoạch phát triển kinh tế – xã hội và dự toán ngân sách năm 2013, đẩy mạnh các hoạt động, các nhiệm vụ với tinh thần“Đổi mới quản lý, siết chặt kỷ cương, tăng cường hiệu lực, hiệu quả công tác văn hóa, thể thao, du lịch và gia đình”, để năm 2013, ngành Du lịch Việt Nam tiếp tục có bước phát triển mới, xứng đáng trở thành ngành kinh tế mũi nhọn của đất nước.
Xin trân trọng cảm ơn Bộ trưởng!