Qua đánh giá, tổng kết mùa lễ hội 2012, nhiều địa phương có những chuyển biến hết sức tích cực, ví dụ như ở Nam Định, Hà Nam, Ninh Bình, Quảng Ninh… Tuy nhiên, hiện tượng đó là có thật và vẫn diễn ra ở các lễ hội. “Chúng tôi đã trực tiếp kiểm tra với sự thanh kiểm tra của Thanh tra Bộ VHTTDL, của thanh tra các Sở VHTTDL các địa phương để kịp thời chấn chỉnh. Ban tổ chức của các lễ hội cũng phải sâu sát hơn, phải xây dựng một kế hoạch và phát hiện kịp thời những nhược điểm hiện nay tại các lễ hội và các di tích để có cách xử lý triệt để”, Bộ trưởng Hoàng Tuấn Anh nói.
Về việc Bộ VHTTDL đã có quy định cấm bán hàng rong tại khuôn viên các khu di tích, nhưng việc này vẫn phổ biến và ngang nhiên tồn tại trong di tích vì đã được các địa phương đồng ý, Bộ trưởng Hoàng Tuấn Anh cho biết: Thứ nhất là phải xử lý theo quy định pháp luật. Thứ hai là Bộ VHTTDL và các địa phương đã đi kiểm tra, trong khu vực 1, tức là trong khuôn viên di tích không cho phép; tuy nhiên, nhiều khu vực đệm, khu vực bảo vệ di tích cũng vẫn có tình trạng trên. Do đó, vấn đề cần làm là sắp xếp trật tự thế nào vì liên quan đến qui hoạch di tích, nơi nào là khu vực dịch vụ để đáp ứng nhu cầu của người dân tham gia lễ hội.
Có ý kiến cho rằng, Bộ VHTTDL có quy định cấm đốt đồ mã nơi công cộng nhưng tình trạng này vẫn xảy ra phổ biến tại các đền chùa, thậm chí là khi đoàn thanh tra đến, một số lượng lớn vàng mã được chuyển ra vào khuôn viên di tích nhưng không thể xử phạt vì chỉ khi nào đồ mã đốt thì mới bị xử phạt, vì không có qui định cấm vận chuyển, do đó khi kiểm tra xong đâu lại vào đấy. Về vấn đề này, Bộ trưởng Hoàng Tuấn Anh cho biết, việc vận chuyển đồ mã, sắp tới sẽ phải bổ sung vào nghị định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực VHTTDL vì hiện nay mới chỉ cấm đốt vàng mã thôi. “Hiện tượng trên, chúng tôi sẽ báo cáo, tham mưu và đề xuất với Chính phủ thêm quy định trên để hạn chế tình trạng lãng phí rất lớn này”, Bộ trưởng Hoàng Tuấn Anh cho biết thêm.
Bộ trưởng Hoàng Tuấn Anh cho biết, trong mùa lễ hội năm nay, Bộ VHTTDL sẽ có những biện pháp cụ thể để có một mùa lễ hội văn minh và tiết kiệm cho người dân. Theo đó, thứ nhất là giải quyết vấn đề vệ sinh môi trường ở các địa điểm tổ chức lễ hội. Thứ hai là phải có các biện pháp đảm bảo an ninh trật tự. Thứ ba là sắp xếp lại các hàng quán và chấn chỉnh, dứt khoát không để xảy ra tình trạng bán hàng rong. Thứ tư là dứt khoát không để xảy ra tình trạng đốt đồ mã trong các dịp tổ chức lễ hội, trong các di tích hay những nơi công cộng. Thứ năm là tại các di tích sẽ xem xét cách tổ chức các hòm công đức cho văn minh, đặc biệt là vấn đề quản lý thu chi các hoạt động lễ hội minh bạch, tiết kiệm. Theo Bộ trưởng Hoàng Tuấn Anh, mấy năm vừa qua, 5 vấn đề trên đã có nhiều tiến bộ. Đây là nỗ lực và sự cố gắng của Ban quản lý các di tích. Tuy nhiên, cần làm mạnh mẽ hơn để dần dần đẩy lùi các hiện tượng đó, chứ một lúc làm ngay thì không xuể. Trước mùa lễ hội năm nay, Bộ VHTTDL đã có 7 đoàn đi các địa phương, nơi tổ chức nhiều lễ hội để xem xét ban tổ chức lễ hội được kiện toàn thế nào, qui chế tổ chức lễ hội ra sao, việc quảng bá, giới thiệu ý nghĩa của lễ hội, đặc biệt là các qui định pháp luật bảo vệ di tích được triển khai đến đâu.
Huy An